Jabotinsky

Geboren op 18 oktober 1880 in Odessa, Rusland (nu Oekraïne); opgegroeid in een joods gezin. Jabotinsky leert als kind Hebreeuws en komt in aanraking met joodse jongeren.
Op 18-jarige leeftijd vertrekt hij naar Bern, Zwitserland, om te werken als correspondent voor Russische kranten. Daar en in Italië, waar hij later als correspondent werkt, studeert hij rechten. Na zijn terugkeer naar Rusland studeert hij af als advocaat.
Door de Kishinev-pogrom in 1903 wordt Jabotinsky geïnspireerd om lid te worden van de Zionistische beweging. Naast het leren en promoten van de Hebreeuwse taal en cultuur, zet hij in die tijd zelfverdedigingseenheden op in de joodse gemeenschappen en zet hij zich in voor de rechten van de joodse bevolking, die in Rusland een minderheid vormt. Ook is hij betrokken bij de oprichting van de Hebreeuwse Universiteit in Jeruzalem.
Wanneer de Eerste Wereldoorlog begint in 1914, gaat Jabotinsky naar het front als verslaggever. Daar krijgt hij het idee van een Joods Legioen om mee te vechten aan de kant van de Britten, die in Palestina tegen het Ottomaanse leger vechten. Samen met Joseph Trumpeldor, die hij in Alexandrië ontmoet, zet hij het Zion Mule Corps op, een eenheid die voornamelijk bestaat uit Russische joden die zich, na uit Palestina verbannen te zijn, in Egypte hebben gevestigd. Deze eenheid vecht mee in de slag bij Gallipoli.
Nadat het Zion Mule Corps wordt ontbonden, gaat Jabotinsky naar Londen om opnieuw te proberen joodse eenheden in het Britse leger te bewerkstelligen. Uiteindelijk heeft hij succes: in 1917 wordt het eerste Joodse Legioen opgericht. In 1918 vecht Jabotinsky zelf tegen de Turken in de Jordaanse Vallei, en wordt hij onderscheiden voor zijn moed.
Twee jaar later leidt Jabotinsky de Haganah, die weerstand biedt tegen rellen door Arabieren. Door het Britse bewind wordt hij veroordeeld tot 15 jaar werkstraf, maar door de publieke reactie hierop verleent men hem al snel amnestie; hij wordt vrijgelaten.
Vanaf 1921 is hij lid van de Zionist Executive, de uitvoerende leiding van de World Zionist Organization. Twee jaar later verlaat hij die organisatie echter weer, vanwege meningsverschillen tussen hem en voorzitter Chaim Weizmann.
In 1923 richt Jabotinsky de Revisionistische Partij op, en de jeugdbeweging Betar (een Hebreeuwse afkorting voor ‘Bond van Joseph Trumpeldor’). Deze beweging heeft een militair en nationalistisch karakter, en eist dat de Zionistische beweging zich richt op het stichten van een Joodse staat op beide oevers van de Jordaan.
Tijdens de jaren die daarop volgen, houdt Jabotinsky zich naast zijn toenemende politieke activiteiten bezig met zijn functie als redacteur van het dagblad Doar Hayom.
In 1929 verlaat Jabotinsky Palestina voor een Zionistisch Congres, maar bij terugkeer laten de Britse autoriteiten hem niet meer het land in. Vanaf dat moment woont Jabotinsky in de diaspora, van waar hij zijn politieke activiteiten voortzet.
Wanneer de Zionist Executive weigert om duidelijk te stellen dat ze het stichten van een Joodse staat als doel heeft, stapt Jabotinsky in 1935 uit de Zionistische beweging. Hij sticht de Nieuwe Zionistische Organisatie (NZO), die zich inzet voor vrije immigratie in Palestina en de oprichting van een Joodse staat.
Twee jaar later komt daar de Irgun Tzvai Leumi (ITL) bij, de militaire tak van Jabotinsky’s beweging. In de praktijk zijn de Betar, de NZO en de ITL drie takken van dezelfde organisatie, resp. actief bij het opleiden van jongeren uit de Diaspora, bij het onderhouden van diplomatieke contacten, en bij het bevechten van vijanden van het Zionisme.
Jabotinsky gebruikt zijn organisatie ook om een netwerk van illegale immigratie op te zetten. Op deze manier komen er meer dan veertig schepen, met bij elkaar tienduizenden illegale immigranten, vanuit Europa in Palestina aan.
Achteraf wordt Jabotinsky’s beweging er door linkse schrijvers van beschuldigd, in de beginjaren fascistisch te zijn geweest. Zo heeft zijn luitenant in Jabotinsky’s dagblad Doar Hayom een column getiteld “From the Notebook of a Fascist”, waarin hij o.a. Mussolini prees. Ook gebruiken Poolse sympathisanten van zijn beweging de slagzin “Duitsland voor Hitler, Palestina voor ons” in de jaren 30. Jabotinsky zelf waarschuwt Poolse joden echter constant voor Hitler; hij raadt ze aan te vluchten naar het door de Britten afgesloten Palestina.
Rond het begin van de Tweede Wereldoorlog, voert Jabotinsky gesprekken met leiders in Groot-Brittannië en de Verenigde Staten. Hij wil opnieuw een joodse eenheid oprichten, om naast de geallieerde troepen te vechten tegen Duitsland.
Uiteindelijk wordt er inderdaad een joodse militaire eenheid opgericht, maar Jabotinsky maakt dat niet meer mee. Bij een bezoek aan het Betar-kamp in New York op 4 augustus 1940, bezwijkt Jabotinsky plotseling aan een hartaanval.
In zijn testament staat dat zijn lichaam alleen mag terugkeren naar Israël,als dat de directe wil is van een Hebreeuwse overheid in een Joodse staat. Levi Eshkol, de derde premier van Israël, vervult die wens uiteindelijk in 1964; Jabotinsky en zijn vrouw worden herbegraven op Mount Herzl in Jeruzalem.
In 1951, jaren na zijn dood, voegt zijn Nieuwe Zionistische Organisatie zich opnieuw bij de World Zionist Organization. De beweging die Jabotinsky in gang heeft gezet, vormt echter wel de basis voor latere partijen als Herut en Likoed.
Jabotinsky werkt naast zijn politieke carrière als schrijver van o.a. poëzie, novelles en artikelen over politiek en de sociaal-economische situatie. Verder spreekt hij vele talen en vertaalt hij een aantal beroemde boeken naar het Hebreeuws.